Üveit, gözün iç tabakası olan üvea’nın iltihaplanması durumudur. Üvea, iris (renkli kısım), siliyer gövde (kırma kuvveti sağlayan kaslar) ve koroid (gözün arkasında yer alan kan damarlarıyla zenginleştirilmiş tabaka) gibi yapıları içeren bir yapıdır.
Bu yazıda
Üveit belirtileri nelerdir?
Üveit belirtileri, gözün iç tabakasının iltihaplanması nedeniyle ortaya çıkar. Bu belirtiler, üveitin tipine ve şiddetine bağlı olarak değişebilir. Üveit belirtilerinden bazıları:
- Bulanık veya azalmış görme: Üveit, retina veya optik sinir gibi gözün görmeyle ilgili yapılarını etkileyebilir. Bu nedenle, görme bulanıklığı veya görme kaybı yaşanabilir.
- Gözde kızarıklık: Üveit, gözün iç tabakasının iltihaplanmasıyla birlikte gözde kızarıklığa neden olabilir. Gözlerde genellikle yaygın bir kırmızılık görülür.
- Göz ağrısı: Üveit, gözde ağrıya neden olabilir. Ağrı genellikle rahatsız edici veya keskin bir şekilde hissedilebilir. Göz hareketleri sırasında veya ışığa maruz kalındığında ağrı artabilir.
- Işığa duyarlılık: Üveitli kişiler, ışığa karşı aşırı hassasiyet yaşayabilirler. Parlak ışıklardan veya güneşten kaçınma eğiliminde olabilirler.
- Görme alanında nokta veya lekeler: Üveit, göz içindeki iltihaplanma nedeniyle görme alanında nokta veya leke şeklinde bozulmalara neden olabilir.
- Gözde yabancı cisim hissi: Üveit, gözde bir tür tahriş hissi veya yabancı cisim hissi yaratabilir. Gözde kaşıntı veya yanma gibi belirtiler de görülebilir.
- Göz sulanması: Üveitli kişilerde gözlerde artan sulanma olabilir. Gözyaşı üretimi artabilir ve gözler sürekli olarak sulanabilir.
Bu belirtiler üveitin farklı tiplerine ve şiddetine bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Belirtiler ortaya çıktığında veya şüphe duyulduğunda, bir göz doktoruna başvurmak önemlidir. Doğru teşhis ve tedavi, üveit kaynaklı komplikasyonların önlenmesine ve göz sağlığının korunmasına yardımcı olabilir.
Üveit nedenleri nelerdir?
- Enfeksiyonlar: Enfeksiyonlar üveitin önemli bir nedeni olabilir. Bakteriyel, viral, mantar veya paraziter enfeksiyonlar üveite yol açabilir. Örneğin, sitomegalovirüs (CMV), toksoplazma, herpes gibi virüsler; tüberküloz, sifiliz, Lyme hastalığı gibi bakteriyel enfeksiyonlar üveit riskini artırabilir.
- Otoimmün hastalıklar: Otoimmün hastalıklar, bağışıklık sisteminin normal olarak sağlıklı dokulara saldırması sonucu üveit gelişimine katkıda bulunabilir. Örneğin, Behçet hastalığı, romatoid artrit, ankilozan spondilit, ülseratif kolit ve Crohn hastalığı gibi otoimmün hastalıklar üveite neden olabilir.
- Sistemik İltihaplanma: Vücutta yaygın iltihaplanma, üveit riskini artırabilir. Bunlar arasında sarkoidoz, spondiloartropatiler (örneğin, ankilozan spondilit), romatoid artrit ve ülseratif kolit gibi durumlar bulunur.
- Göz travması: Göz travmaları, üveit gelişimine katkıda bulunabilir. Özellikle gözdeki yabancı cisimlerin neden olduğu travmalar veya göze alınan darbeler sonucu üveit oluşabilir.
- İlaçlar: Bazı ilaçlar, üveite yol açabilir. Örneğin, bazı antibiyotikler, antifungal ilaçlar, anti-enflamatuarlar (örneğin, nonsteroid anti-enflamatuar ilaçlar), immünsüpresif ilaçlar ve antipsikotikler üveit riskini artırabilir.
- İdiyopatik üveit: Bazı durumlarda, üveit nedeni belirlenemez ve bu durum “idiyopatik üveit” olarak adlandırılır. Yani, üveit gelişimi için belirli bir neden tespit edilemez.
Bu sadece üveitin bazı yaygın nedenlerini içeren bir liste olup, her durum farklı olabilir. Üveit teşhisi konduğunda, doktor genellikle altta yatan nedeni belirlemeye çalışacak ve uygun tedaviyi önerecektir.
Üveit tedavi yöntemleri nelerdir?
Üveit tedavisi, altta yatan nedeni belirlemeyi ve iltihabı kontrol altına almaya yönelik bir dizi tedavi yöntemini içerebilir. Tedavi planı, üveitin tipine, şiddetine ve etkilediği göz bölgelerine bağlı olarak değişebilir. Tedavi genellikle göz doktoru veya üveit uzmanı tarafından yönetilir. Üveit tedavisi için kullanılan bazı yöntemler:
- Göz damlaları: Steroid veya kortikosteroid içeren göz damlaları, iltihabı azaltmak ve semptomları hafifletmek için kullanılabilir. Göz damlaları genellikle belirli bir süre boyunca düzenli olarak kullanılır.
- Oral ilaçlar: Bazı vakalarda, iltihabı kontrol altına almak ve üveit nedenini tedavi etmek için oral kortikosteroidler veya diğer immünsüpresif ilaçlar reçete edilebilir. Bu tür ilaçların kullanımı doktor tarafından yakından izlenir, çünkü uzun süreli kullanımı yan etkilere neden olabilir.
- Göz içi enjeksiyonlar: Bazı durumlarda, göz içine doğrudan kortikosteroid veya immünsüpresif ilaç enjekte edilebilir. Bu enjeksiyonlar, iltihabı hızla kontrol altına almak ve göz içinde ilacın etkisini yoğunlaştırmak için kullanılabilir.
- İltihap önleyici ilaçlar: İltihaplı bağışıklık tepkisini baskılayan veya düzenleyen immünsüpresif ilaçlar, üveit tedavisinde kullanılabilir. Bu tür ilaçlar genellikle uzun süreli tedavi için düşünülür ve kullanımı doktor tarafından izlenir.
- Enfeksiyon tedavisi: Üveit enfeksiyon kaynaklı ise, enfeksiyonun neden olduğu organizma veya patojenin tedavisi hedeflenir. Bu durumda, antibiyotikler, antiviral veya antifungal ilaçlar kullanılabilir.
- Destekleyici tedavi: Üveitin semptomlarını hafifletmek ve göz sağlığını korumak için destekleyici tedaviler de uygulanabilir. Bunlar arasında göz damlası veya merhemler, gözlük veya kontakt lensler, güneş gözlükleri ve göz yıkama teknikleri yer alabilir.
Üveit hastalığı başka hastalıkların belirtisi olabilir mi?
Evet, üveit hastalığı bazen başka hastalıkların belirtisi olabilir veya bu hastalıklarla ilişkilidir. Üveit, bazı enfeksiyonlar, otoimmün hastalıklar veya sistemik iltihaplanma gibi altta yatan başka sağlık sorunlarının bir belirtisi veya komplikasyonu olabilir. Üveitin ilişkili olabileceği bazı hastalıklar:
- Otoimmün Hastalıklar: Üveit, otoimmün hastalıklarla sık sık ilişkilidir. Bunlar, bağışıklık sisteminin normal olarak sağlıklı dokulara saldırdığı durumlardır. Sistemik lupus eritematozus, Behçet hastalığı, romatoid artrit, ankilozan spondilit, ülseratif kolit, Crohn hastalığı ve Skleroderma gibi otoimmün hastalıklar, üveit riskini artırabilir.
- Enfeksiyonlar: Bazı enfeksiyonlar, üveit gelişimine neden olabilir. Örneğin, sitomegalovirüs (CMV), toksoplazma, herpes, sifiliz, tüberküloz, Lyme hastalığı, bruselloz ve HIV gibi enfeksiyonlar, üveit riskini artırabilir.
- Sarkoidoz: Sarkoidoz, vücudun çeşitli organlarında iltihaplanmaya neden olan multisistemik bir hastalıktır. Gözlerde de üveit gelişimiyle ilişkilidir. Sarkoidozlu hastaların yaklaşık %20’sinde üveit görülür.
- Spondiloartropatiler: Ankilozan spondilit, psoriatik artrit ve reaktif artrit gibi spondiloartropatiler, omurgu ve eklemlerde iltihaplanmaya neden olabilen otoimmün hastalıklardır. Bu hastalıklar, üveit riskini artırabilir.
- İltihaplı Bağırsak Hastalıkları: Ülseratif kolit ve Crohn hastalığı gibi inflamatuar bağırsak hastalıkları, bağırsaklarda iltihaplanmaya neden olan otoimmün hastalıklardır. Bu hastalıklarla ilişkili üveit vakaları görülebilir.
Üveit, yukarıda belirtilen hastalıkların sadece bir belirtisi olabileceği gibi, bu hastalıkların bir komplikasyonu olarak da ortaya çıkabilir.